DEVLET İSTATİSTİK ENSTİTÜSÜ BAŞKANLIĞI
2003 YILININ İKİNCİ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNE İLİŞKİN GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA
İLE HARCAMA YÖNTEMİYLE HESAPLANAN GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA
SONUÇLARINI AÇIKLADI.
Devlet İstatistik Enstitüsü Başkanlığı tarafından yapılan açıklamada; 2003 yılının ikinci üç aylık dönemine ilişkin geçici hesaplamaya göre Gayri Safi Milli Hasılanın “cari fiyatlarla 81 189 840 Milyar TL, 1987 yılı fiyatlarıyla 28 291 Milyar TL”, 2003 yılı ikinci döneminde 2002 yılı ikinci dönemine oranla gelişme hızının da cari fiyatlarla %36.5, sabit fiyatlarla %3.7 olduğu ifade edilmiştir.
I- 2003 YILI BİRİNCİ VE İKİNCİ ÜÇ AYLIK DÖNEMLERİN BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMLERİNE GÖRE SEKTÖRLERİN GELİŞME HIZLARI:
II- 2003 YILI BİRİNCİ VE İKİNCİ ÜÇ AYLIK DÖNEMLERİN BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMLERİNE GÖRE HARCAMA GRUPLARINDAKİ GELİŞME HIZLARI:
III- 2003 YILININ İKİNCİ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI
DÖNEMİNE GÖRE TARIM, SANAYİ VE HİZMET SEKTÖRLERİNDEKİ GELİŞMELER:
1- Tarım Sektörü: Sektörün bitkisel üretim verileri, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı İl Teşkilatlarından alınan verilere dayanılarak dokuz kuruluşun uzmanlarından oluşan “Tarım Ürünleri Tahmin Komitesi”nce yapılan üretim miktarları tahminlerinden elde edilmektedir. Bitkisel üretim, hayvancılık, ormancılık, balıkçılık üretim ve katma değeri ile bu kesimlerin bir önceki yılın aynı dönemine göre gelişme hızları aşağıda verilmektedir.
2003 YILININ İKİNCİ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE TARIM SEKTÖRÜ ÜRETİM VE KATMA
DEĞERLERİ
İLE BU DEĞERLERİN BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE GELİŞME HIZLARI
2- Sanayi Sektörü:
a) İmalat Sanayii: Kamu ve özel kuruluşlardan
alınan ikinci üç aylık döneme ait üretim değerlerinin bir önceki yılın
aynı dönemine göre değişim oranları aşağıda verilmektedir:
2003 YILININ İKİNCİ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE İMALAT SANAYİİ ÜRETİMİNİN
BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE GELİŞME HIZLARI
2003 yılının ikinci üç aylık döneminde bir önceki
yılın aynı dönemine göre toplam imalat sanayinde %5.1‘lik bir artış
gerçekleşmiştir.
İmalat Sanayii Kamu Kesimi’nde; diğer kimyasal ürünler, petrol ve kömür türevleri, demir-çelik ve otomotiv sanayinde %10'un üzerinde üretim artışı; gıda, tütün, dokuma, giyim eşyası, ayakkabı, kağıt ve kağıt ürünleri, basım, yayın, ana kimya, plastik ürünleri, çimento, metal eşya, makine ve elektrik makineleri sanayilerinde ise %10'un üzerinde üretim düşüşü görülmüştür.
2003 yılının ikinci dönemine ilişkin toplam imalat sanayii üretim değeri içinde kamu kesiminin payı %22.7 dir.
İmalat Sanayii Özel Kesimi’nde; gıda, içki, deri ve kürk eşya, lastik ürünleri, plastik ürünleri, çanak, çömlek, çini porselen, diğer metal ana sanayii, makine sanayii ve otomotiv sanayinde %10’un üzerinde üretim artışı; tütün, ayakkabı ve petrol rafinerileri sanayinde %10’un üzerinde üretim azalışı görülmüştür.
2003 yılının ikinci döneminde özel imalat sanayii
kesiminin payı ise %77.3 olmuştur.
b) Madencilik ve Taşocakçılığı Sektörü: 2003
yılı ikinci döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre bu sektörün devlet
madencilik kesiminde %10.7’lik, özel madencilik kesiminde ise %1.2’lik
üretim azalışı olmuştur.
c) Elektrik ve Su Kesimi: 2003 yılı ikinci döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre bu sektörün elektrik üretiminde %2.9’luk, su üretiminde ise %5.4’lük üretim artışı olmuştur.
3- İnşaat Sektörü: 2003 yılı ikinci üç aylık döneminde geçen yılın aynı dönemine göre sabit fiyatlarla kamu kesimi katma değerinde %14.8’lik azalış, özel sektör inşaat faaliyetlerinde ise bu dönem m2 olarak hesaplanan tamamlanmış inşaatlarda geçen yılın aynı dönemine göre %15.2'lik azalış olmuştur.
4- Hizmet Sektörleri: 2003 yılı ikinci üç aylık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre imalat sektöründe görülen sabit fiyatlarla %5.1’lik artış ile ithalatta yine bir önceki yılın aynı dönemine göre dolar değeriyle %30.5’lik artış hizmet sektörlerini etkilemiştir.
Bu sonuçlara göre sabit fiyatlarla gelişme hızları; Ticaret Sektöründe %6.0, Ulaştırma ve Haberleşme Sektöründe %5.8, Serbest Meslek ve Hizmetler Sektöründe %3.6, İthalat Vergilerinde %20.5‘lik artış göstermiştir.
T.C. Merkez Bankası’ndan alınan geçici verilere göre
Dış Alem Net Faktör Gelirleri bu dönemde net –442 milyon dolar olmuştur.
İşçi dövizi girişi geçen yılın aynı dönemine göre %11.2’lik artış ile 574
milyon dolar olarak tahmin edilmiştir.
2003 YILI İKİNCİ ÜÇ AYLIK DÖNEMDE GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA GELİŞME HIZI CARİ FİYATLARLA % 36.5, SABİT FİYATLARLA % 3.7’DİR. BU DÖNEMDE ZIMNİ FİYAT DEFLATÖRÜ %31.7 OLMUŞTUR.
2003 YILININ İLK ALTI AYLIK DÖNEMİNDE GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA
CARİ FİYATLARLA 147 337 304 MİLYAR TL, 1987 YILI FİYATLARIYLA
52 530 MİLYAR TL, 2003 YILI İLK ALTI AYLIK DÖNEMDE 2002 YILI İLK ALTI AYLIK
DÖNEMİNE ORANLA GELİŞME HIZI CARİ FİYATLARLA %35.6, SABİT FİYATLARLA %5.4’DÜR.
2003 YILI İLK ALTI AYDA ZIMNİ FİYAT DEFLATÖRÜ %28.7 OLMUŞTUR.
IV- HARCAMALAR YÖNTEMİYLE HESAPLANAN GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA SONUÇLARI
Harcama Gruplarındaki Gelişmeler: 2003 yılı ikinci üç aylık döneminde geçen yılın aynı dönemine göre özel nihai tüketim harcamalarında sabit fiyatlarla % 2.5’lik bir artış görülmüştür. Bu dönemde kamu kesimi yatırımları %11.3’lük azalış, özel kesim yatırımları ise %11.9’luk bir artış göstermiştir.
Tablolar
1. Cari fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve üretici fiyatlarına göre;2003-2
2. Sabit fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve 1987 yılı üretici fiyatlarına göre;2003-2
3. Harcamalar Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (Cari Fiyatlarla);2003-2
4. Harcamalar Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (1987 Fiyatlarıyla);2003-2