101202t

10.12.2002

    Devlet İstatistik Enstitüsü Başkanlığı tarafından yapılan açıklamada; 2002 yılının üçüncü üç aylık dönemine ilişkin geçici hesaplamaya göre Gayri Safi Milli Hasılanın “cari fiyatlarla 84 933 246 Milyar TL, 1987 yılı fiyatlarıyla 37 451 Milyar TL”, 2002 yılı üçüncü döneminde 2001 yılı üçüncü dönemine oranla gelişme hızının da cari fiyatlarla %44.9, sabit fiyatlarla %7.8 olduğu ifade edilmiştir.

I- 2002 YILININ I.,II. VE III. ÜÇ AYLIK DÖNEMLERİNDE BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMLERİNE GÖRE SEKTÖRLERİN GELİŞME HIZLARI:

II- 2002 YILININ I.,II. ve III. DÖNEMLERİNDE BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMLERİNE GÖRE HARCAMA GRUPLARINDAKİ GELİŞME HIZLARI:

III- 2002 YILI ÜÇÜNCÜ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE TARIM, SANAYİ VE HİZMET SEKTÖRLERİNDEKİ GELİŞMELER:
    1- Tarım Sektörü: Sektörün bitkisel üretim verileri, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı İl Teşkilatlarından alınan verilere dayanılarak dokuz kuruluşun uzmanlarından oluşan “Tarım Ürünleri Tahmin Komitesi”nce yapılan üretim miktarları tahminlerinden elde edilmektedir. Bitkisel üretim, hayvancılık, ormancılık, balıkçılık üretim ve katma değeri ile bu kesimlerin bir önceki yılın aynı dönemine göre gelişme hızları aşağıda verilmektedir.
2002 YILI ÜÇÜNCÜ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE TARIM SEKTÖRÜ ÜRETİM VE KATMA DEĞERLERİ İLE BU DEĞERLERİN BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE GELİŞME HIZLARI

2- Sanayi Sektörü:
a) İmalat Sanayii: Kamu ve özel kuruluşlardan alınan üçüncü üç aylık döneme ait üretim gerçekleşmelerinin bir önceki yılın aynı dönemine göre değişim oranları aşağıda verilmektedir:

2002 YILI ÜÇÜNCÜ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE İMALAT SANAYİİ ÜRETİMİNİN
BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE GELİŞME HIZLARI

    2002 yılının üçüncü üç aylık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre toplam imalat sanayinde %11.8’lik bir artış gerçekleşmiştir.
    İmalat Sanayii Kamu Kesiminde; gıda, giyim eşyası, ayakkabı, ana kimya, petrol rafinerileri, demir-çelik ve otomotiv sanayilerinde %10’un üzerinde üretim artışı; tütün, dokuma, kağıt-kağıt ürünleri, basım-yayın, diğer kimyasal ürünler, petrol ve kömür türevleri, plastik ürünleri, makine sanayii, metal eşya ve elektrik makineleri sanayilerinde %10’un üzerinde üretim düşüşleri görülmüştür.
    Bu döneme ilişkin toplam imalat sanayii üretim değeri içinde kamu kesiminin payı %24.3’dür.
    İmalat Sanayii Özel Kesiminde; tütün, ayakkabı, ağaç ürünleri, kağıt-kağıt ürünleri, ana kimya, diğer kimyasal ürünler, petrol ve kömür türevleri, lastik ürünleri, plastik ürünleri, çanak-çömlek-çini porselen, çimento, demir-çelik, diğer metal ana sanayii, makine sanayii, elektrik makineleri ve otomotiv sanayilerinde ise %10’un üzerinde üretim artışı; ağaç mobilya-döşeme ve basım-yayın sanayilerinde %10’un üzerinde üretim düşüşleri görülmüştür.
    Bu dönemde özel imalat sanayii kesiminin payı ise %75.7 olmuştur.
   b) Madencilik ve Taşocakçılığı Sektörü:2002 yılı üçüncü döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre bu sektörün devlet madencilik kesiminde %13.6’lık üretim azalışı, özel madencilik kesiminde ise %16.5’lik üretim artışı olmuştur.
    c) Elektrik ve Su Kesimi: 2002 yılı üçüncü döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre bu sektörün elektrik kesiminde %8.7’lik üretim artışı, su üretiminde ise %2.4’lük üretim artışı olmuştur.
    3- İnşaat Sektörü: 2002 yılı üçüncü üç aylık döneminde geçen yılın aynı dönemine göre sabit fiyatlarla kamu kesimi katma değerinde %20.1’lik artış olmuştur. Özel sektör inşaat faaliyetlerinde ise bu dönem m2 olarak hesaplanan tamamlanmış inşaatlarda geçen yılın aynı dönemine göre %15.4'lük azalış görülmektedir.
    4- Hizmet Sektörleri: 2002 yılı üçüncü üç aylık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre imalat sanayii sektöründe görülen sabit fiyatlarla %11.8’lik artış ile ithalatta bir önceki yılın aynı dönemine göre dolar değeriyle %26.7’lik artış hizmet sektörlerini etkilemiştir.
    Bu sonuçlara göre sabit fiyatlarla gelişme hızları Ticaret sektöründe %9.7, Ulaştırma ve haberleşme sektöründe %5.1, Serbest Meslek ve Hizmetler Sektöründe %7.7 olmuştur.
T.C. Merkez Bankası’ndan alınan geçici verilere göre Dış Alem Net Faktör Gelirleri bu dönemde net -335 milyon dolar olmuştur. İşçi dövizi girişi geçen yılın aynı dönemine göre %10.6’lık bir azalış ile 556 milyon dolar olarak tahmin edilmiştir.
    2002 YILI ÜÇÜNCÜ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA GELİŞME HIZI CARİ FİYATLARLA %44.9, SABİT FİYATLARLA %7.8 DİR. BU DÖNEMDE ZIMNİ FİYAT DEFLATÖRÜ %34.4 OLMUŞTUR.
    2002 YILI İLK DOKUZ AYLIK DÖNEMİNDE GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA CARİ FİYATLARLA 193 760 927 MİLYAR TL, 1987 YILI FİYATLARIYLA 87 007 MİLYAR TL, 2002 YILI İLK DOKUZ AYLIK DÖNEMDE 2001 YILI İLK DOKUZ AYLIK DÖNEMİNE ORANLA GELİŞME HIZI CARİ FİYATLARLA %59.2, SABİT FİYATLARLA %6.2 OLMUŞTUR. 2002 YILI İLK DOKUZ AYDA ZIMNİ FİYAT DEFLATÖRÜ %49.9 DİR.

    IV- 2001 YILI GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA SONUÇLARI
    Daha önce açıklanan 2001 yılı Gayri Safi Milli Hasıla sonuçları elde edilen yeni verilerdeki değişmeden dolayı yeniden hesaplanmıştır.
    ÜÇER AYLIK DÖRT DÖNEMİN TOPLAMI OLARAK ELDE EDİLEN 2001 YILI GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA DEĞERİ CARİ FİYATLARLA 176 483 953 MİLYAR TL, SABİT FİYATLARLA 107 783 MİLYAR TL DİR. GELİŞME HIZLARI CARİ FİYATLARLA %40.5, SABİT FİYATLARLA %-9.5 DİR. 2001 YILINDA ZIMNİ FİYAT DEFLATÖRÜ %55.3 OLMUŞTUR.
    2001 YILINDA KİŞİ BAŞINA GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA DEĞERİ CARİ FİYATLARLA BİR ÖNCEKİ YILA GÖRE %38.1’LİK ARTIŞLA 2 571 977 513 TL, DOLAR DEĞERİYLE %28.4’LÜK AZALIŞ İLE 2123 $ OLARAK HESAPLANMIŞTIR.

V- HARCAMALAR YÖNTEMİYLE HESAPLANAN GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA SONUÇLARI
    Harcama Gruplarındaki Gelişmeler: 2002 yılı üçüncü üç aylık döneminde geçen yılın aynı dönemine göre özel nihai tüketim harcamalarında sabit fiyatlarla %2.6’lık bir artış görülmüştür. Bu dönemde kamu kesimi yatırımları %29.6’lık artış, özel kesim yatırımları ise %2.1’lik bir azalma göstermiştir.
    2001 yılı birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü üç aylık dört dönemin toplamı olarak elde edilen yıllık Gayri Safi Yurtiçi Hasıla sonuçlarına göre özel nihai tüketim harcamalarında sabit fiyatlarla %9.2’lik azalış olmuştur. 2001 yılında toplam kamu kesimi yatırımlarında sabit fiyatlarla %22.0, özel kesim yatırımlarında ise %34.9’luk azalış görülmüştür.

VI. 2001 YILI GELİR YÖNTEMİYLE GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA REVİZE SONUÇLARI
    Daha önce açıklanan 2001 yılı Gelir Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla Sonuçları, elde edilen yeni verilere göre yeniden hesaplanmıştır.
    2001 Yılı Gelir Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla Revize Sonuçlarına Göre; işgücü ödemelerinin cari fiyatlarla Gayri Safi Yurtiçi Hasıla içindeki payı %28.3; kira, faiz ve k r gelirlerinin toplamından oluşan işletme artığının payı ise %49.4 olarak tahmin edilmiştir.
    İktisadi faaliyet kolları itibariyle işgücü ödemeleri sonuçlarına göre; toplam işgücü ödemeleri içinde en yüksek paylara sahip olan Devlet Hizmetleri ve İmalat Sanayi' nin payları ise sırasıyla %35.6 ve %19.0 olmuştur.
    FAKTÖR PAYLARI VE BİR ÖNCEKİ YILA GÖRE GELİŞME HIZLARI

    Gelir yönünden Gayri Safi Yurtiçi Hasılayı oluşturan kalemlerden işgücü ödemelerinde bir önceki yıla göre cari fiyatlarla %39.0, işletme artığında ise %39.1 oranında artış görülmüştür.

Tablolar
1.Cari fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve üretici fiyatlarına göre;2002-3
2. Sabit fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve 1987 yılı üretici fiyatlarına göre 2002-3
3. Cari fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve üretici fiyatlarına göre;2001
4. Sabit fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve 1987 yılı üretici fiyatlarına göre;2001
5. Harcamalar Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (Cari Fiyatlarla);2002-3
6. Harcamalar Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (1987 Fiyatlarıyla);2002-3
7. Harcamalar Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (Cari Fiyatlarla);2001
8. Harcamalar Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (1987 Fiyatlarıyla);2001
9. Gelir Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (Cari Fiyatlarla);2001
10.İktisadi faaliyet kollarına göre işgücü ödemeleri;2001