10.12.2003
 
 

2003 YILI ÜÇÜNCÜ DÖNEM GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA İLE HARCAMA
YÖNTEMİYLE HESAPLANAN GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA SONUÇLARI


    2003 yılı üçüncü üç aylık döneme ilişkin geçici hesaplamaya göre Gayri Safi Milli Hasıla “cari fiyatlarla 108 383 823 Milyar TL, 1987 yılı fiyatlarıyla 39 329 Milyar TL”, 2003 yılının üçüncü döneminde 2002 yılı üçüncü dönemine oranla gelişme hızı cari fiyatlarla %26.5, sabit fiyatlarla %4.9 olarak tahmin edilmiştir.

I- 2003 YILININ I,II VE III. ÜÇ AYLIK DÖNEMLERİNDE BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMLERİNE
GÖRE SEKTÖRLERİN GELİŞME HIZLARI:

II- 2003 YILININ I, II VE III. DÖNEMLERİNDE BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMLERİNE
GÖRE HARCAMA GRUPLARINDAKİ GELİŞME HIZLARI:

III- 2003 YILI ÜÇÜNCÜ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE
TARIM, SANAYİ VE HİZMET SEKTÖRLERİNDEKİ GELİŞMELER:

    1- Tarım Sektörü: Sektörün bitkisel üretim verileri, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı İl Teşkilatlarından alınan verilere dayanılarak dokuz kuruluşun uzmanlarından oluşan “Tarım Ürünleri Tahmin Komitesi”nce yapılan üretim miktarları tahminlerinden elde edilmektedir. Bitkisel üretim, hayvancılık, ormancılık, balıkçılık üretim ve katma değeri ile bu kesimlerin bir önceki yılın aynı dönemine göre gelişme hızları aşağıda verilmektedir.

2003 YILI ÜÇÜNCÜ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE TARIM SEKTÖRÜ ÜRETİM VE KATMA DEĞERLERİ
İLE BU DEĞERLERİN BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE GELİŞME HIZLARI

    2- Sanayi Sektörü:

    a) İmalat Sanayii: Kamu ve özel kuruluşlardan alınan üçüncü üç aylık döneme ait üretim gerçekleşmelerinin bir önceki yılın aynı dönemine göre değişim oranları aşağıda verilmektedir:
 

2003 YILI ÜÇÜNCÜ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE İMALAT SANAYİİ ÜRETİMİNİN
BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE GELİŞME HIZLARI

    2003 yılının üçüncü üç aylık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre toplam imalat sanayinde %8.4’lük bir artış gerçekleşmiştir.

    İmalat Sanayii Kamu Kesiminde; diğer kimyasal ürünler, demir-çelik, elektrik makineleri ve otomotiv sanayilerinde %10’un üzerinde üretim artışı; gıda, diğer gıda, dokuma, giyim eşyası, kağıt-kağıt ürünleri, plastik ürünleri, çanak-çömlek-çini porselen ve makine sanayilerinde %10’un üzerinde üretim düşüşleri görülmüştür.

    Bu döneme ilişkin toplam imalat sanayii üretim değeri içinde kamu kesiminin payı %23.5’dir.

    İmalat Sanayii Özel Kesiminde; gıda, içki, basım-yayın, ana kimya, diğer kimyasal ürünler, petrol ve kömür türevleri, lastik ürünleri, plastik ürünleri, çanak-çömlek-çini porselen, cam ve cam ürünleri, çimento, metal eşya, makine sanayii, elektrik makineleri ve otomotiv sanayilerinde ise %10’un üzerinde üretim artışı görülmüştür.

    Bu dönemde özel imalat sanayii kesiminin payı ise %76.5 olmuştur.

    b) Madencilik ve Taşocakçılığı Sektörü: 2003 yılı üçüncü döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre bu sektörün devlet madencilik kesiminde %1.3’lük üretim azalışı, özel madencilik kesiminde ise %9.7’lik üretim artışı olmuştur.

    c) Elektrik ve Su Kesimi: 2003 yılı üçüncü döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre bu sektörün elektrik kesiminde %8.5’lik üretim artışı, su üretiminde ise %7.5’lik üretim artışı olmuştur.

    3- İnşaat Sektörü: 2003 yılı üçüncü üç aylık döneminde geçen yılın aynı dönemine göre sabit fiyatlarla kamu kesimi katma değerinde %14.6’lık azalış olmuştur. Özel sektör inşaat faaliyetlerinde ise bu dönem m2 olarak hesaplanan tamamlanmış inşaatlarda geçen yılın aynı dönemine göre %19.7'lik azalış görülmektedir.

    4- Hizmet Sektörleri: 2003 yılı üçüncü üç aylık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre imalat sanayii sektöründe görülen sabit fiyatlarla %8.4’lük artış ile ithalatta bir önceki yılın aynı dönemine göre dolar değeriyle %33.8’lik artış hizmet sektörlerini etkilemiştir.

    Bu sonuçlara göre sabit fiyatlarla gelişme hızları Ticaret sektöründe %7.0, Ulaştırma ve Haberleşme sektöründe %7.9, Serbest Meslek ve Hizmetler Sektöründe %4.2 olmuştur.
 
 T.C. Merkez Bankası’ndan alınan geçici verilere göre Dış Alem Net Faktör Gelirleri bu dönemde net -347 milyon dolar olmuştur. İşçi dövizi girişi geçen yılın aynı dönemine göre %35.9’luk bir artış ile 745 milyon dolar olarak tahmin edilmiştir.

2003 YILI ÜÇÜNCÜ ÜÇ AYLIK DÖNEMİNDE GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA GELİŞME HIZI CARİ FİYATLARLA %26.5, SABİT FİYATLARLA %4.9 DUR. BU DÖNEMDE ZIMNİ FİYAT DEFLATÖRÜ %20.6 OLMUŞTUR.

2003 YILI İLK DOKUZ AYLIK DÖNEMDE GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA CARİ FİYATLARLA 255 721 127 MİLYAR TL, 1987 YILI FİYATLARIYLA 91 860 MİLYAR TL, 2003 YILI İLK DOKUZ AYLIK DÖNEMDE 2002 YILI İLK DOKUZ AYLIK DÖNEMİNE ORANLA GELİŞME HIZI CARİ FİYATLARLA %31.6, SABİT FİYATLARLA %5.2 OLMUŞTUR. 2003 YILI İLK DOKUZ AYDA ZIMNİ FİYAT DEFLATÖRÜ %25.1 DİR.
 

IV- HARCAMALAR YÖNTEMİYLE HESAPLANAN GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA SONUÇLARI

    Harcama Gruplarındaki Gelişmeler: 2003 yılı üçüncü üç aylık döneminde geçen yılın aynı dönemine göre özel nihai tüketim harcamalarında sabit fiyatlarla %5.6’lık bir artış görülmüştür. Bu dönemde kamu kesimi yatırımları %17.2’lik azalış, özel kesim yatırımları ise %9.8’lik bir artış göstermiştir.
 



Tablolar

1. Cari fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve üretici fiyatlarına göre;2003-3
2. Sabit fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve 1987 yılı üretici fiyatlarına göre;2003-3
3. Harcamalar Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (Cari Fiyatlarla);2003-3
4. Harcamalar Yöntemiyle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (1987 Fiyatlarıyla);2003-3