26.03.1999
 
DEVLET İSTATİSTİK ENSTİTÜSÜ BAŞKANLIĞIÜÇER AYLIK DÖNEMLER  İTİBARİYLE HESAPLADIĞI GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA’NIN 1998 YILI DÖRDÜNCÜ DÖNEMİNE VE ÜÇER AYLIK DÖRT DÖNEMİN TOPLAMINA İLİŞKİN GEÇİCİ SONUÇLARI İLE

HARCAMA YÖNTEMİYLE HESAPLANAN 1998 YILI DÖRDÜNCÜ DÖNEMİNE VE ÜÇER AYLIK DÖRT DÖNEMİN TOPLAMINA İLİŞKİN GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA SONUÇLARINI AÇIKLADI.



 

    Devlet İstatistik Enstitüsü Başkanlığı tarafından yapılan açıklamada; 1998 yılının dördüncü üç aylık dönemine ilişkin geçici hesaplamaya göre Gayri Safi Milli Hasılanın "cari fiyatlarla  15 875 895 Milyar TL, 1987 yılı fiyatlarıyla 28 785  Milyar TL", 1998 yılı dördüncü döneminde 1997 yılı dördüncü dönemine oranla  gelişme hızının da cari fiyatlarla %68.8, sabit fiyatlarla %0.7 olduğu ifade edilmiştir.

    1998 yılı üçer aylık dört dönemin toplamı olarak elde edilen yıllık "Gayri Safi Milli Hasıla" değeri " cari fiyatlarla 53 012 781 Milyar TL, 1987 yılı fiyatlarıyla 119 209 Milyar TL", gelişme hızları ise cari fiyatlarla %80.4, 1987 yılı fiyatlarıyla %3.8 olarak hesaplanmıştır.

    1998 yılında cari fiyatlarla Kişi Başına Gayri Safi Milli Hasıla bir önceki yıla göre %77.6’lık artışla     835 390 709 TL,  dolar değeriyle  %4.7’lik artışla  3 224 dolar olurken 1987 yılı fiyatlarıyla %2.2’lik artışla 1 878 535 TL olmuştur.

I- 1998 yılının I.,II.,III. ve IV. üç aylık dönemlerinde bir önceki yılın aynı dönemlerine göre sektörlerin gelişme hızları:

II- 1998 Yılının I.,II., III.  ve IV.  dönemlerinde bir önceki yılın aynı dönemlerine göre  harcama gruplarındaki gelişme hızları:


III- 1998 YILI DÖRDÜNCÜ DÖNEMİNDE BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE TARIM, SANAYİ VE HİZMET SEKTÖRLERİNDEKİ GELİŞMELER:

    1- Tarım Sektörü: Sektörün bitkisel üretim verileri, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı İl Teşkilatlarından alınan verilere dayanılarak dokuz kuruluşun uzmanlarından oluşan " Tarım Ürünleri Tahmin Komitesi" nce yapılan üretim miktarları tahminlerinden elde edilmektedir. Bitkisel üretim, hayvancılık, ormancılık, balıkçılık üretim ve katma değeri ile bu kesimlerin bir önceki yılın aynı dönemine göre değişim oranları aşağıda verilmektedir.
 

A)  1998 YILI DÖRDÜNCÜ DÖNEMİNDE TARIM SEKTÖRÜ ÜRETİM VE KATMA DEĞERLERİ İLE   BU    DEĞERLERİN BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE DEĞİŞİM ORANLARI

B)  1998 YILI TARIM SEKTÖRÜ ÜRETİM VE KATMA DEĞERLERİ İLE BU DEĞERLERİN BİR ÖNCEKİ YILA GÖRE DEĞİŞİM ORANLARI

2-Sanayi Sektörü:

     a) İmalat Sanayii: Kamu ve özel kuruluşlardan alınan dördüncü üç aylık döneme ait üretim değerlerinin bir önceki yılın aynı dönemine göre değişim oranları aşağıda verilmektedir:

1998 YILI DÖRDÜNCÜ DÖNEMİNDE İMALAT SANAYİİ ÜRETİMİNİN  BİR ÖNCEKİ
YILIN AYNI DÖNEMİNE GÖRE DEĞİŞİM ORANLARI


     1998 yılının dördüncü üç aylık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre toplam imalat sanayinde %6.8‘lik bir düşüş gerçekleşmiştir.

    İmalat Sanayi Kamu Kesimi’nde;  gıda,diğer gıda, giyim, basım, yayın, diğer kimyasal ürünler, petrol ve kömür türevleri, otomotiv  sanayinde %10’un üzerinde üretim artışı; dokuma, ayakkabı, ağaç ürünleri, kağıt ve kağıt ürünleri, plastik, çanak-çömlek, çimento, demir-çelik, metal eşya, elektrikli makineler sanayinde %10’un üzerinde üretim düşüşü görülmüştür.

    Bu döneme ilişkin toplam imalat sanayi üretim değeri içinde kamu kesiminin payı %24.3’dür.

    İmalat Sanayi Özel Kesimi’nde; diğer gıda, ağaç mobilya sanayinde %10’un üzerinde üretim artışı; içki, tütün, dokuma, diğer kimyasal ürünler, lastik, diğer metal ana sanayi, makine sanayi, otomotiv, mesleki ve ilmi aletler sanayi üretiminde %10’un üzerinde düşüş olmuştur.

    Bu dönemde özel imalat sanayi kesiminin payı ise %75.7 olmuştur.

     b) Madencilik ve Taşocakçılığı Sektörü: 1998 yılı dördüncü döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre bu sektörün devlet madencilik kesiminde %0.6'lık üretim düşüşü, özel madencilik kesiminde ise %9.9’luk üretim artışı gerçekleşmiştir.

    c) Elektrik, Gaz ve Su Kesimi: 1998 yılı dördüncü döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre bu sektörün  elektrik üretiminde %1.4, su üretiminde %9.7’lik üretim artışı olmuştur.
 
    3- İnşaat Sektörü: 1998 yılı dördüncü döneminde geçen yılın aynı dönemine göre sabit fiyatlarla kamu kesimi katma değerinde %6.0’lık artış, özel sektör inşaat faaliyetlerinde ise bu dönem m2  olarak hesaplanan tamamlanmış inşaatlarda geçen yılın aynı dönemine göre %3.1'lik azalış olmuştur.

    4-Hizmet sektörleri: 1998 yılı dördüncü  döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre imalat sanayi sektöründe görülen sabit fiyatlarla %6.8’lik azalış ile ithalatta yine bir önceki yılın aynı dönemine göre dolar değeriyle %19.4’lük azalış hizmet sektörlerini etkilemiştir.

    Bu sonuçlara göre sabit fiyatlarla gelişme hızları Ticaret Sektöründe %-5.3, Ulaştırma Sektöründe %1.9, Serbest Meslek ve Hizmetler Sektöründe %-0.5, İthalat Vergilerinde %-14.5 olmuştur.

    T.C. Merkez Bankası’ndan alınan geçici verilere göre Dış Alem Net Faktör Gelirleri bu dönemde net  1 619 milyon dolar olmuştur. İşci dövizi girişi geçen yılın aynı dönemine göre %40.5’lik bir artışla  1 605 milyon dolar olarak tahmin edilmiştir.

    5- Harcama Gruplarındaki Gelişmeler; 1998 yılı birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü üç aylık dönemlerin toplamı olarak elde edilen yıllık sonuçlara göre, Gayri Safi Yurtiçi Hasıla içinde %67.0‘lık payı olan özel nihai tüketim harcamalarında sabit fiyatlarla %0.1‘lik artış olmuştur. Gayri Safi Sabit Sermaye oluşumunda ise %2.4’lük azalma olmuştur.

    1998 YILI DÖRDÜNCÜ ÜÇ AYLIK DÖNEMDE GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA GELİŞME HIZI CARİ FİYATLARLA %68.8, SABİT FİYATLARLA %0.7’DİR. BU DÖNEMDE ZIMNİ FİYAT DEFLATÖRÜ %67.6 OLMUŞTUR.

    IV- 1998 YILI GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA SONUÇLARI
 
    Daha önce açıklanan 1998 yılının üçer aylık ilk üç dönemine ilişkin Gayri Safi Milli Hasıla Sonuçlarında elde edilen yeni verilere göre değişmeler yapılmıştır.

    ÜÇER AYLIK DÖRT DÖNEMİN TOPLAMI OLARAK  ELDE EDİLEN 1998 YILI GAYRİ SAFİ MİLLİ HASILA DEĞERİ CARİ FİYATLARLA  53 012 781  MİLYAR TL, 1987 YILI FİYATLARIYLA 119 209 MİLYAR TL, GELİŞME HIZLARI DA CARİ FİYATLARLA %80.4, 1987 YILI FİYATLARIYLA  % 3.8 OLMUŞTUR.  1998 YILINDA ZIMNİ FİYAT DEFLATÖRÜ %73.8’DİR.
 



TABLOLAR

 1. 1998 Cari fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve üretici fiyatlarına göre
 2. 1998 Sabit fiyatlarla gayri safi milli hasıla  - Faaliyet kollarına ve 1987 yılı üretici fiyatlarına göre
 3. 1998 4.Dönem Cari fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve üretici fiyatlarına göre
 4. 1998 4.Dönem Sabit fiyatlarla gayri safi milli hasıla - Faaliyet kollarına ve 1987 yılı üretici       fiyatlarına göre
 5. Harcamalar Yöntemiyle Gayri safi Yurtiçi Hasıla (cari fiyatlarla)
 6. Harcamalar Yöntemiyle Gayri safi Yurtiçi Hasıla (1987 fiyatlarıyla)