Tarih : 30 . 09 . 1997

DEVLET İSTATİSTİK ENSTİTÜSÜ BAŞKANLIĞI
İMALAT SANAYİNDE DEVLET VE ÖZEL SEKTÖR AYRIMINDA
1993 YILINDA DÖRTLÜ İKTİSADİ FAALİYET KOLUNDA TOPLAM
KATMA DEĞER'İN EN AZ % 80' İNİ YARATAN 2344 İŞYERİNİN
PANEL VERİSİNİ OLUŞTURARAK 1995 YILI SONUÇLARINI AÇIKLADI


1995 YILINDA, BİR ÖNCEKİ YILA GÖRE
* İSTİHDAM'DA , DEVLET SEKTÖRÜNDE % 8.30 AZALMA, ÖZEL SEKTÖRDE % 4.89 ARTIŞ GÖZLENDİ.
* SABİT SERMAYEYE YIL İÇİNDE YAPILAN GAYRİ SAFİ İLAVELER'DE, REEL OLARAK DEVLET SEKTÖRÜN'DE % 350.45, ÖZEL SEKTÖRDE % 43.30 ORANINDA ARTIŞ GÖZLENDİ.
* KATMA DEĞER'DE, REEL OLARAK DEVLET SEKTÖRÜNDE % 5.32 , ÖZEL SEKTÖRDE % 18.37 ORANINDA ARTIŞ GÖZLENDİ.

Bilindiği gibi Devlet İstatistik Enstitüsü İmalat sanayinde faaliyet gösteren işyerlerinde devlet sektörünün tamamı ile özel sektörde 10 ve daha fazla kişi çalışan işyerlerinin bilgilerini yıllık olarak toplayıp yayınlamaktadır.

Devlet İstatistik Enstitüsü panel veri yaratma yöntemi ile 1993 yılında İmalat sanayinde toplam katma değerin en az % 80' ini yaratan işyerlerinin 1993, 1994 ve 1995 yılları ekonomik göstergelerini açıkladı.

1994 yılında 1993 yılına göre, devlet sektöründe istihdamda %6.50, reel olarak katma değerde %14.28 ve sabit sermayeye yıl içinde yapılan reel gayri safi ilavelerde %4.79; özel sektörde istihdamda %3.21, reel olarak katma değerde %13.79 ve sabit sermayeye yıl içinde yapılan reel gayri safi ilavelerde %4.91 düşüş olmuştur.

1995 yılında 1993 yılına göre, devlet sektöründe istihdamda %14.25, reel olarak katma değerde % 9.72 düşüş ve sabit sermayeye yıl içinde yapılan reel gayri safi ilavelerde % 328.89 artış olmuştur.

1995 yılında 1993 yılına göre, özel sektörde istihdamda %1.52, reel olarak katma değerde %2.05 ve sabit sermayeye yıl içinde yapılan reel gayri safi ilavelerde % 36.27 artış olmuştur.







TERİMLERİN TANIMLAR
I - ÇALIŞANLAR

1. Ücretle çalışanlar:İş sahibi ve ortakları ile ücretsiz çalışan aile fertleri dışında işyerinde sıfatı ne olursa olsun, emeği karşılığında maaş, ücret, yevmiye vb.adı altında para almak suretiyle çalışanları kapsar. İşyeri ile çalışma bağı devam etmekle beraber, hastalık, izin, grev vb. gibi nedenlerle o tarihte işyerinde fiilen mevcut olmayan kimseler de bu sayıya dahildir.

II-ÇALIŞANLARLA İLGİLİ YILLIK ORTALAMALAR:

1- Ücretle çalışanların yıllık ortalama sayısı: Seçilmiş 4 ayda (Şubat-Mayıs-Ağustos-Kasım) ücretle çalışanlar toplamının aritmetik ortalamasıdır.

2- Çalışanların yıllık ortalama sayısı: Ücretle çalışanların yıllık ortalama sayısına Kasım ayında (hukuki durumu Ferdi Mülkiyet, Adi ortaklık, Kollektif ve Komandit şirket olan) işyerinde çalışan işsahibi ve ortaklarla,ücretsiz çalışan aile fertlerinin ilavesiyle bulunmuştur.

III-ÜCRETLE ÇALIŞANLARA YAPILAN YILLIK ÖDEMELER: Sosyal sigorta ve emekliliğe işverenin iştiraki ve benzeri ödemeler hariç olmak üzere gelir vergisi,emeklilik,sosyal sigorta vb. keseneklerden önce bordrolarda brüt olarak görülen ve yaptıkları iş mukabili çalışanlara yapılan nakdi ödemeleri,fazla mesai ödemelerini, ikramiye prim tazminat ödemeleri ve ayni yardımları kapsar. Ayni yardımlar işyerine maloluş kıymetine göre değerlendirilmiştir. Bir yıllık ödemeler tutarı, üretimde, diğer işlerde ve toplam olarak verilmiştir.

IV -SATIŞ HASILATI:

1- Üretilen mallardan yapılan satışlar: İşyerinde imal edilen mallardan yapılan satışlarla başkalarına imal ettirilen mallardan yapılan satışları kapsamaktadır.

2- Üzerinde değişiklik yapılmadan alındığı gibi satılan malların satışları: İşyerinin üzerinde değişiklik yapmadan satmak amacı ile satın aldığı mallardan yapılan satışları kapsamaktadır.

3-Başkalarının malzemesi kullanılarak onlar için yapılan imalat faaliyetlerinden elde edilen gelirler:İşyerlerinin başkalarının malzemesini kullanarak onlar için yaptığı imalat faaliyetlerinden elde ettiği gelirleri kapsamaktadır.

4- Diğer gelirler:Başkalarına yapılan imalat dışı hizmetler karşılığı elde edilen gelirler (reklam vb.) ve bakım, tamir, inşaat, tesisat, vb. gibi başkalarına yapılan işlerden elde edilen gelirlerdir.

V-SABİT SERMAYEYE YIL İÇİNDE YAPILAN GAYRI SAFİ İLAVELER:

İşyerlerinin kendi personeli tarafından yapılan sabit kıymetler ile ihale yoluyla yaptırılan sabit kıymetlerin yıl içinde yapılan kısmı, büyük tamir ve bakım harcamaları ve sabit kıymetler için yapılan etüd,proje ve montaj giderleri dahil olmak üzere işyeri tarafından kullanılan,kullanış süresi bir yılı aşan ve sabit sermaye hesabına kaydedilen yeni ve kullanılmış olarak yurt içinden satın alınan, ithal edilen makina, teçhizat,ulaştırma aracı ile bina, arazi ıslahı,diğer inşaat,arsa ve arazi demirbaş türünden büro malzemesi ve döşeme satın alış değerlerinden yıl içinde yapılan sabit sermaye satış değerlerinin çıkarılmasıyla elde edilmiştir.

VI - GİRDİ

Satın ve devralınan mal ve hizmetlerin değeri, yılbaşı stok değerleri (hammadde, yardımcı madde, ambalaj malzemesi, yakıtlar ve üzerinde değişiklik yapılmadan satılmak üzere alınan mallar ) ile dışarıdan satın alınan elektrik değeri toplamından, yılsonu stok değerlerinin (hammadde, yardımcı madde, ambalaj malzemesi, yakıtlar ve üzerinde değişiklik yapılmadan satılmak üzere alınan mallar) çıkarılmasıyla elde edilmiştir.

VII - ÇIKTI:

Satışlar ve başkalarına yapılan hizmetler karşılığı elde edilen gelirler, (nakliye, faiz,kira ve sermaye katılım gelirleri hariç) yılsonu stok (mamul ve yarımamul) değeri, yıl içinde dışarıya satılan elektrik değeri ile kendi personeli tarafından yapılan sabit kıymetler üretim değeri toplamından yılbaşı stok (mamul ve yarımamul) değerlerinin çıkarılmasıyla elde edilmiştir.

VIII - KATMA DEGER:

Çıktı değerinden Girdi değerinin çıkartılması ile elde edilmiştir.