12.05.1999
 
 

DEVLET İSTATİSTİK ENSTİTÜSÜ BAŞKANLIĞI
TÜRKİYE’NİN 1997 YILINDA YAPTIĞI RESMİ YARDIM
VE BENZERİ AKIMLARLA İLGİLİ İSTATİSTİKLERİN
GEÇİCİ SONUÇLARINI AÇIKLADI
 
 


 

Türkiye’nin 1997 yılında yapmış olduğu dış yardım ve benzeri akımların toplam değeri 411 713 100 ABD Doları olarak hesaplanmıştır. İktisadi İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı’nın (OECD) Kalkınma Yardımı Komitesi (Development Assistance Committee, DAC) istatistikleri formatına uygun değerlendirme yapıldığında 71 990 700 ABD Dolarının 42 671 000 ABD Doları I. Kısım ülkelere (gelişmekte olan ülkeler) yapılan bağışlardan, 4 284 000 ABD Doları II. Kısım ülkelere (çoğunluğu piyasa ekonomisine geçmekte olan ülkeler-geçiş ülkeleri) yapılan bağışlardan, 25 035 700 ABD Doları ise diğer ülkelere (DAC kapsamında olmayan ülkelere) yapılan bağışlardan oluşmaktadır. Uluslararası kuruluşlara yapılan 63 112 400 ABD Doları tutarındaki ödemelerin tümü ve 276 610 000 (272 880 000 + 3 730 000) ABD Doları tutarındaki yardım dışı resmi akımların (diğer resmi akımların) tümü DAC kapsamındadır.


DAC kapsamındaki akımların bir kısmı kalkınmaya destek amacıyla I. Kısım ülkelere (gelişmekte olan ülkelere) yapılmaktadır ve Resmi Kalkınma Yardımı, RKY (Official Development Assistance, ODA) olarak adlandırılmaktadır. Bu akımlar;
- bağışlar (proje ve program yardımları, teknik işbirliği, kalkınma gıda yardımı, acil yardımlar, kalkınmayı teşvik, idari maliyetler ve diğer),
- bağış olmayan resmi kalkınma yardımları (devlet veya resmi kuruluşların verdiği borçlar, öz varlık elde etme ve diğer),
- uluslararası kuruluşlara ödemeler (bağış ve aidatlar ile imtiyazlı borçlar)
olarak kayıt edilir. Bu değerler Tablo 3’de verilmektedir.

Ayrıca, DAC kapsamındaki akımların bir kısmı kalkınmaya destek amacıyla II. Kısım ülkelere (çoğunluğu piyasa ekonomisine geçmekte olan ülkeler) yapılmaktadır ve Resmi Yardım, RY  (Official  Aid,  OA)  olarak  adlandırılmaktadır,  bunlara  ilişkin  değerler Tablo 4’de verilmektedir.
 
DAC kapsamında bağış ve benzeri akımlar dışında yapılan Diğer Resmi Akımlar, DRA (Other Official Flows- OOF); gelişmekte olan ülkelere resmi ihracat kredileri, ulusal özel sektör ihracatçılarına verilen borçlar, ulusal özel sektör ihracatçılarına verilen faiz sübvansiyonları, gelişmekte olan ülkelerle ortak yatırımlar, ulusal özel sektör yatırımcılarına verilen borçlar, ulusal özel sektör yatırımcılarına verilen faiz sübvansiyonları, menkul değerlerle ilgili işlemler ile uluslararası kuruluşlardan menkul değerlerin satın alımı ve diğer işlemleri kapsar.  Bu değerler Tablo 5' de verilmektedir.
DAC Kapsamında Türkiye'nin 1997 yılında yaptığı bağışlarının I. Kısım ülkelere göre dağılımı Tablo 6' de verilmektedir.
DAC Kapsamında Türkiye'nin 1997 yılında yaptığı bağışlarının II. Kısım ülkelere göre dağılımı ise Tablo 7' de verilmektedir.
DAC kapsamında I. Kısım ve II. Kısım ülkelere verilen bağışların tutarı 46 955 000 ABD Dolarıdır  (42 671 000 + 4 284 000).  En çok yardım veren  Resmi  Kurumlara  göre  dağılım Tablo 8’de verilmektedir.
Ayrıca, DAC standartlarına göre Resmi Kalkınma Yardımı’nın (RKY) Gayrisafi Milli Hasıla’ya (GSMH) oranı, ülkelerin yardım kapasitelerinin ve yardım performanslarının gözlenebilmesi açısından önemli bir kavramdır. Türkiye’nin RKY/GSMH oranı yaklaşık olarak % 0.06’dır (OECD ortalaması % 0.39, Birleşmiş Milletler’in bu konuda koyduğu hedef ise % 0.70’dır).


 

DIŞ YARDIM İSTATİSTİKLERİ HAKKINDA GENEL AÇIKLAMALAR