Türkiye’nin 2002 yılında yapmış olduğu dış yardım ve benzeri ödemelerin toplam değeri 157 719 252 ABD Doları olarak hesaplanmıştır. İktisadi İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı’nın (OECD)Kalkınma Yardımı Komitesi’nin (DAC) belirlediği sınıflandırmaya göre yapılan dış yardım ve benzeri ödemelerin, 26 692 650 ABD Doları I. Kısım ülkelere (gelişmekte olan ülkeler) yapılan bağışlardan, 12 331 494 ABD Doları II. Kısım ülkelere (çoğunluğu piyasa ekonomisine geçmekte olan ülkeler-geçiş ülkeleri) yapılan bağışlardan, 629 633 ABD Doları ise diğer ülkelere yapılan bağışlardan oluşmaktadır.
Kalkınma Yardımı Komitesi sınıflandırmasına göre resmi ödemelerin bir
kısmı kalkınmaya destek amacıyla I. Kısım ülkelere (gelişmekte olan ülkelere)
yapılmakta ve Resmi Kalkınma Yardımı, RKY
(Official Development Assistance, ODA) olarak adlandırılmaktadır. Bu
ödemeler;
- bağışlar (proje ve program yardımları, teknik işbirliği, kalkınma
gıda yardımı, acil yardımlar, kalkınmayı teşvik, idari maliyetler ve diğer),
- bağış olmayan resmi kalkınma yardımları (devlet veya resmi
kuruluşların verdiği borçlar, öz varlık elde etme ve diğer),
- uluslararası kuruluşlara aidat ödemeleri (bağış ve aidatlar
ile imtiyazlı borçlar)
olarak kayıt edilir. Bu değerler Tablo 3’de verilmektedir.
Ayrıca, resmi ödemelerin bir kısmı kalkınmaya destek amacıyla II. Kısım
ülkelere (çoğunluğu piyasa ekonomisine geçmekte olan ülkeler-geçiş ülkeleri)
yapılmaktadır ve Resmi Yardım, RY (Official Aid, OA) olarak adlandırılmaktadır.
Bu değerler Tablo 4’de verilmektedir.
DAC standartlarına göre Resmi Kalkınma Yardımı’nın (RKY) Gayrisafi Milli Hasıla’ya (GSMH) oranı, ülkelerin yardım kapasitelerinin ve yardım performanslarının gözlenebilmesi açısından önemli bir kavramdır. Türkiye’nin 2002 yılı için RKY/GSMH oranı yaklaşık olarak % 0,04’dür (OECD ortalaması % 0.39, Birleşmiş Milletler’in bu konuda koyduğu hedef ise % 0.70’dir).
Türkiye’den 2002 yılında I. Kısım ülkelere toplam 50 399 331 ABD Doları tutarında Diğer Resmi Ödemeler kapsamında kaynak transferinde bulunulmuştur. Bu tutarın, 2 381 561 ABD Doları tutarındaki kısmı ulusal yatırımcılara verilen borçlardan, 48 017 770 ABD Doları tutarındaki kısmı diğer işlemlerden oluşmaktadır. Türkiye’den 2002 yılında II. Kısım ülkelere toplam 21 389 962 ABD Doları tutarında Diğer Resmi Ödemeler kapsamında kaynak transferinde bulunulmuştur. Bu tutarın tamamı ulusal yatırımcılara verilen borçlardan oluşmaktadır. Verilen borçlar yıldan yıla ülke bazında farklılık gösterebilmektedir. Bu değerler Tablo 5’de verilmektedir.
Tablolar
Tablo 6-A: 2001 Yılı Bağışlarının Ülkelere
Göre Dağılımı (I. Kısım Ülkeler)
Tablo 6-B: 2002 Yılı Bağışlarının Ülkelere
Göre Dağılımı (I. Kısım Ülkeler)
Tablo 7-A: 2001 Yılı Bağışlarının Ülkelere
Göre Dağılımı (II. Kısım Ülkeler)
Tablo 7-B: 2002 Yılı Bağışlarının Ülkelere
Göre Dağılımı (II. Kısım Ülkeler)
