SATINALMA GÜCÜ PARİTESİ ile ilgili Değişkenlerin Tanımları

Belirlenen temel yıla ilişkin SGP'nin hesaplanabilmesi için, katılımcı ülkelerin oluşturduğu mal ve hizmet sepetinde yer alan maddelerin yıllık ortalama fiyatlarına ve ilgili madde gruplarının GSYH içindeki harcama ağırlıklarına gerek vardır. Program kapsamında fiyatlandırılan ve ağırlıklandırılan mal ve hizmet grupları :

SATINALMA GÜCÜ PARİTESİ (SGP) : SGP, ülkeler arasındaki fiyat düzeyi farklılaşmasını ortadan kaldıran para birimi dönüştürme oranıdır. Eldeki toplu bir para parite oranı ile farklı bir para birimine dönüştürüldüğünde, tüm ülkelerde aynı sepetteki mal ve hizmetler satın alınacaktır. Diğer bir deyişle, SGP ülkeler arasındaki fiyat düzeyi farklılıklarını yok ederek, ulusal para birimlerini birbirlerini dönüştüren bir orandır.

ULUSLARARASI KARŞILAŞTIRMA PROGRAMI (UKP) :
Gayri Safi Yurt İçi Hasılanın fiyat ve hacim olarak uluslararası karşılaştırılmasını sağlayan ve GSYİH'nın harcama kalemlerini SGP'ye dayalı olarak veren, Birleşmiş Milletler, Eurostat ve OECD gibi uluslararası kuruluşlar tarafından organize edilen bir programdır.

AVRUPA KARŞILAŞTIRMA PROGRAMI (AKP) :
UKP'na katılan ülke sayısını sürekli artması ve coğrafi yakınlığın getirdiği kolaylıklar dikkate alınarak program 1980 yılında bölgelere ayrılmıştır. Türkiye UKP' nin Avrupa bölgesinde yani "Avrupa Karşılaştırma Programı " organizasyonunda yer almaktadır. Bu programa katılan ülkeler üç gruba ayrılmaktadır. Bunlar Kuzey , Orta ve Güney Avrupa ülkeleridir. Kuzey ülkeleri grubunda; Danimarka, Finlandiya, İsveç, İngiltere, İrlanda, İzlanda, Norveç, Estonya, Litvanya ve Letonya yer alırken Orta Avrupa Ülkeleri Grubunda; Avusturya, Almanya, Hollanda, Belçika, Lüksemburg, İsviçre, Çek Cumhuriyeti, Macaristan, Polonya, Slovak Cumhuriyeti, Slovenya yer almaktadır. Güney Avrupa Ülkeleri grubu ise; İtalya, Fransa, İspanya, Portekiz, Yunanistan, Türkiye, Bulgaristan, Romanya, Malta ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi 'dir. Türkiye 2000 yılından itibaren EUROSTAT'ın bünyesinde Güney Avrupa Ülkeleri grubunda yer almaktadır.

MAL VE HİZMET SEPETİ :
Program kapsamında öncelikle, katılımcı ülkeleri ve ilgili madde grubunu temsil eden, ayrıca ülkeler arasında karşılaştırılabilir niteliğe sahip mal hizmet sepeti, tüm ülkelerin katılımı ile belirlenmektedir. Mal ve hizmet sepeti belirlenirken dikkate alınan ölçütler:
- Seçilen maddelerin mümkün olduğunca çoğu katılımcı ülkede bulunuyor olmasına dikkat edilmesi,
- Seçilen maddelerin ana gruplar düzeyinde tür ve satın alış yönünden ülkeleri temsil etmesine özen gösterilmesi,
- Ülkelerin aynı maddeyi fiyatlandırdıklarından ve karşılaştırdıklarından emin olmaları için, seçilen maddelerin mutlaka ayrıntılı tanımlarının olması
- Her bir grup için, ülkeler tüketim yapılarını ve madde ağırlıklarını göz önüne alarak en azından bir maddeyi kendi ülkelerinin tüketimi için temsil edici olarak belirlemesi gerekmektedir.

TEMEL YIL :
SGP çalışmalarının temel yılı OECD tarafından belirlenmekte ve katılımcı ülkelere bildirilmektedir. Belirlenen her temel yıl için 220 madde grubu içindeki yaklaşık 4000 madde fiyatlandırılmaktadır. Fiyatlandırma çalışması yapılacak maddelerin çokluğundan dolayı, fiyatlandırma çalışmalarını temel alınan yıldan 2 yıl önce OECD'nin belirlediği takvime göre başlanmakta ve temel yılın sonunda tüm çalışmalar bitirilmektedir. Fiyatlandırma ve ağırlıklandırma çalışmaları sonuçlandıktan sonra SGP hesaplamalarına geçilmekte ve temel yıldan iki yıl sonra kesinleşen SGP değerleri OECD tarafından yayınlanmaktadır.

KİŞİ BAŞINA NOMİNAL GSYİH : Kişi başına düşen GSYİH' nın döviz kuru kullanılarak hesaplanmasıdır.
Kişi başına nominal GSYİH = GSYİH / (nüfus yıl ortası * döviz kuru)

KİŞİ BAŞINA DEĞER İNDEKSİ: Kişi başına nominal GSYİH değerlerinin OECD ortalamasına göre değişimini gösterir ve aşağıdaki gibi hesaplanır.